fbpx
+48 693 - 445 - 280
biuro@kancelaria-praga.pl

Blog

Alimenty w Kodeksie postępowania cywilnego

    SPIS TREŚCI ukryj
    7. PRZEPISY SZCZEGÓLNE DOTYCZĄCE EGZEKUCJI ALIMENTÓW

    POSTĘPOWANIE SĄDOWE

    Wyłączna właściwość sądów rejonowych

    Sprawy o alimenty należą do właściwości sadów rejonowych niezależnie od wartości przedmiotu sporu (art. 17 pkt. 4) Kpc).

    Możliwość wyboru przez uprawnionego sądu rejonowego właściwego dla miejsca zamieszkania pozwanego jak i uprawnionego

    Powództwo o roszczenie alimentacyjne wytoczyć można nie tylko do sądu właściwego dla miejsca zamieszkania pozwanego ale także do sądu rejonowego właściwego według miejsca zamieszkania osoby uprawnionej. (art. 32 Kpc). Należy jednak pamiętać, że żądający zmniejszenia świadczenia alimentacyjnego lub ustalenia, że nie istnieje obowiązek alimentacyjny pozew można złożyć tylko do sadu właściwego dla pozwanego.

    Możliwość wytoczenia powództwa przez organizację pozarządową

    W sprawach o alimenty powództwa na rzecz osoby fizycznej mogą wytaczać organizacje pozarządowe, o ile mają to w zakresie swoich zadań statutowych. Warunkiem jest jednak zgodą tej osoby fizycznej wyrażona na piśmie. (art. 61  1 pkt. 1) Kpc)

    Szczególne umocowanie do bycia pełnomocnikiem w sprawie alimentacyjnej

    W sprawie o alimenty pełnomocnikiem może być również przedstawiciel właściwego w sprawach z zakresu pomocy społecznej organu jednostki samorządu terytorialnego oraz organizacji społecznej, mającej na celu udzielanie pomocy rodzinie. (art. 87 § 3 Kpc)

    Obowiązek przeprowadzenia dochodzenie w celu ustalenia miejsca zamieszkania lub pobytu pozwanego

    W sprawach o roszczenia alimentacyjne przewodniczący (a także referendarz sądowy), przed ustanowieniem kuratora dla nieznanego z miejsca pobytu ma obowiązek przeprowadzenia stosowne dochodzenie w celu ustalenia miejsca zamieszkania lub pobytu pozwanego. (art. 144 Kpc)

    Zmiana roszczenia także do protokołu

    W sprawach o roszczenia alimentacyjne zmiana roszczenia może nastąpić nie tylko  w piśmie procesowym ale także poprzez zgłoszenie tej zmiany do protokołu.(art. 193 § 21 Kpc)

    NADANIE RYGORU NATYCHMIASTOWEJ WYKONALNOŚCI PRZY WYDANIU WYROKU

    Wyrokowi zasądzającemu alimenty – co do rat płatnych po dniu wniesienia powództwa, a co do rat płatnych przed wniesieniem powództwa za okres nie dłuższy niż za trzy miesiące sąd nadaje z urzędu przy jego wydaniu rygor natychmiastowej wykonalności. (art. 333 § 1 pkt. 1) Kpc)

    NADANIE KLAUZULI WYKONALNOŚCI Z URZĘDU PO UPRAWOMOCNIENIU I DORĘCZENIE TYTUŁU WYKONAWCZEGO

    Tytułowi egzekucyjnemu, zasądzającemu alimenty, sąd nadaje klauzulę wykonalności z urzędu. Tytuł wykonawczy doręcza się wówczas wierzycielowi z urzędu. (art. 1082 Kpc)

    Tytułem egzekucyjnym w przypadku świadczenia alimentacyjnego jest najczęściej prawomocny wyrok sądu zasądzający alimenty jak również ugoda zawarta przed sądem, obejmująca swoją treścią świadczenie alimentacyjne w sposób nadający się do egzekucji.

    Ograniczenie możliwości zabezpieczenia szkód dłużnika z tytułu alimentów

    Zabezpieczenie na rzecz dłużnika nie może być zarządzone co do należności alimentacyjnych w granicach, w jakich sąd nadaje wyrokowi zasądzającemu te należności rygor natychmiastowej wykonalności z urzędu. (art. 334 § 4 Kpc). Innymi słowy sąd nie może zabezpieczyć potencjalnych szkód dłużnika w odniesieniu do rat płatnych po dniu wniesienia powództwa, a co do rat płatnych przed wniesieniem powództwa za okres nie dłuższy niż za trzy miesiące.

    Co więcej, w odniesieniu do wyroków zasądzających alimenty w granicach, w jakich sąd nadaje wyrokowi rygor natychmiastowej wykonalności z urzędu nie można odmówić nadania tego rygoru nawet wówczas gdy pozwany powoła się na to, że wskutek wykonania wyroku mogłaby wyniknąć dla niego niepowetowana szkoda. (art. 335 § 1 Kpc)

    Brak możliwości wniesienia skargi kasacyjnej

    W sprawach o alimenty skarga kasacyjna jest niedopuszczalna (art. 3982 § 2 pkt 1) Kpc)

    Zgłoszenie roszczenia alimentacyjnego określonego w art. 60 KRO na rozprawie w obecności drugiego małżonka albo w piśmie procesowym

    Małżonek może dochodzić roszczeń alimentacyjnych od drugiego małżonka na wypadek orzeczenia rozwodu, jak również na wypadek orzeczenia separacji. Dochodzenie może zostać sformułowane w pozwie lub w piśmie procesowym jak również przez zgłoszenie wniosku na rozprawie w obecności drugiego małżonka. (art. 444 Kpc)

    Brak możliwości wszczęcia lub prowadzenia spraw o alimenty w czasie prowadzenia sprawy o rozwód lub separację (art. 445 Kpc)

    W czasie trwania procesu o rozwód lub o separację nie może być wszczęta odrębna sprawa o zaspokojenie potrzeb rodziny i o alimenty pomiędzy małżonkami albo pomiędzy nimi a ich wspólnymi małoletnimi dziećmi co do świadczeń za okres od wytoczenia powództwa o rozwód lub o separację. Pozew lub wniosek o zabezpieczenie w takiej sprawie sąd przekaże sądowi, w którym toczy się sprawa o rozwód lub o separację, w celu rozstrzygnięcia według przepisów o postępowaniu zabezpieczającym.

    Postępowanie w sprawie o zaspokojenie potrzeb rodziny lub o alimenty, wszczęte przed wytoczeniem powództwa o rozwód lub o separację, ulega z urzędu zawieszeniu z chwilą wytoczenia powództwa o rozwód lub o separację co do świadczeń za okres od jego wytoczenia. Z chwilą wydania w sprawie o rozwód lub o separację postanowienia o udzieleniu zabezpieczenia wykonania obowiązku zaspokajania potrzeb rodziny lub o alimenty wstrzymuje się także z mocy prawa wykonanie nieprawomocnych orzeczeń o obowiązku tych świadczeń, wydanych w poprzednio wszczętej sprawie, za okres od wytoczenia powództwa o rozwód lub o separację.

    Po prawomocnym zakończeniu sprawy o rozwód lub o separację zawieszone postępowanie podejmuje się z mocy prawa, orzeczenia zaś, których wykonanie było wstrzymane, podlegają wykonaniu, jednak tylko co do okresu, za który w sprawie o rozwód lub o separację nie orzeczono o roszczeniach objętych zawieszonym postępowaniem. W pozostałym zakresie postępowanie ulega z mocy prawa umorzeniu.

    Możliwość skierowania stron do mediacji celem załatwienia m.in. kwestii alimentacji w sprawie o rozwód lub separację.

    W każdym stanie sprawy o rozwód lub separację sąd może skierować strony do mediacji w celu ugodowego załatwienia spornych kwestii dotyczących zaspokojenia potrzeb rodziny, alimentów, sposobu sprawowania władzy rodzicielskiej, kontaktów z dziećmi oraz spraw majątkowych podlegających rozstrzygnięciu w wyroku orzekającym rozwód lub separację. (art. 4452 Kpc)

    ZABEZPIECZENIE ALIMENTÓW Z URZĘDU:

    NADANIE KLAUZULI WYKONALNOŚCI

    DORĘCZENIE OBU STRONOM POSTANOWIENIA Z KLAUZULĄ

    Art. 753

    W sprawach o alimenty zabezpieczenie może polegać na zobowiązaniu obowiązanego do zapłaty uprawnionemu jednorazowo albo okresowo określonej sumy pieniężnej. W sprawach tych podstawą zabezpieczenia jest jedynie uprawdopodobnienie istnienia roszczenia.

    W wypadkach wydania postanowienia o zabezpieczeniu alimentów sąd z urzędu doręcza stronom odpis tego postanowienia.

    Art. 743

    Jeżeli postanowienie o udzieleniu zabezpieczenia podlega wykonaniu w drodze egzekucji, do wykonania tego postanowienia stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu egzekucyjnym, z tym jednak, że sąd nadaje postanowieniu o udzieleniu zabezpieczenia klauzulę wykonalności z urzędu.

    Z powyższego wynika, że sąd wydając postanowienie nakładające obowiązek ponoszenia części lub całości kosztów utrzymania uprawnionego przez czas procesu nadaje temu postanowieniu klauzulę wykonalności z urzędu. Po zaopatrzeniu w klauzulę wykonalności doręcza obu stronom odpis tego postanowienia z tym, że stronie uprawnionej doręcza wraz z klauzulą wykonalności a stronie zobowiązanej jak się wydaje bez tej klauzuli. Nie ma bowiem potrzeby doręczania zobowiązanemu odpisu postanowienia o zabezpieczeniu wraz z klauzulą.

    PRZEPISY SZCZEGÓLNE DOTYCZĄCE EGZEKUCJI ALIMENTÓW

    Przepisy szczególne dotyczące egzekucji alimentów znajdują się w części trzeciej Kpc pn. Postępowanie egzekucyjne, w Tytule III pn. Przepisy szczególne o egzekucji, w  dziale V. pn. Egzekucja świadczeń alimentacyjnych. Należy jednak zauważyć, że w/wym. Dział V pn. Egzekucja świadczeń alimentacyjnych nie reguluje egzekucji alimentów w sposób kompleksowy. Wiele przepisów stanowiących zapisy odnoszące się do alimentów znajduje się w innych przepisach części trzeciej Kpc regulujących kwestie egzekucji ale też można wskazać na przepisy postępowania, które odnoszą się do egzekucji a znajdują się w części rozpoznawczej Kpc. Dotyczy to m.in. rygoru natychmiastowej wykonalności czy nadawania klauzuli wykonalności orzeczeniom zasądzającym alimenty, które to czynności w sposób pośredni są związane z egzekucją tychże orzeczeń.

    Właściwość komornika (art. 1081 KPC)

    • 1. Jeżeli egzekucja dotyczy alimentów lub renty mającej charakter alimentów, wniosek o wszczęcie egzekucji można zgłosić również do komornika sądu właściwego ze względu na miejsce zamieszkania wierzyciela.
    • 2. Komornik ten jest obowiązany zawiadomić o wszczęciu egzekucji komornika sądu ogólnej właściwości dłużnika. Komornik zawiadomiony zażąda przekazania mu sprawy wraz ze ściągniętymi kwotami, jeżeli wskutek dalszych zajęć suma uzyskana ze wszystkich egzekucji nie wystarcza na zaspokojenie wszystkich wierzycieli. Jeżeli dokonane zostało zajęcie wynagrodzenia za pracę lub wierzytelności, równocześnie z przekazaniem sprawy komornik zawiadamia pracodawcę, dłużnika, względnie wierzyciela zajętej wierzytelności, że dalszych wpłat należy dokonywać komornikowi, któremu sprawę przekazano.
    • 3. Jeżeli dłużnik odbywa karę pozbawienia wolności, wierzyciel może złożyć tytuł wykonawczy bezpośrednio dyrektorowi zakładu karnego, który obowiązany jest wypłacać wierzycielowi należności za pracę dłużnika lub jego pieniądze znajdujące się w depozycie zakładu karnego, w granicach określonych w art. 125 Kodeksu karnego wykonawczego.
    • 4. Przewidziana w § 3 wypłata nie może być dokonywana, jeżeli wnioski złożyło kilku wierzycieli, a należności za pracę dłużnika lub jego pieniądze znajdujące się w depozycie zakładu karnego nie wystarczają na zaspokojenie wszystkich należności tych wierzycieli lub jeżeli są zajęte przez organ egzekucyjny. W takim wypadku dyrektor zakładu karnego przekazuje wnioski do właściwego komornika.

    Nadanie klauzuli wykonalności (art. 1082 KPC)

    Tytułowi egzekucyjnemu, zasądzającemu alimenty, sąd nadaje klauzulę wykonalności z urzędu. Tytuł wykonawczy doręcza się wówczas wierzycielowi z urzędu.

    Ograniczenia egzekucji (art. 1083 KPC)

    • 1. Dochody wymienione w art. 831 § 1 pkt 2 (tj. sumy przyznane przez Skarb Państwa na specjalne cele (w szczególności stypendia, wsparcia), chyba że wierzytelność egzekwowana powstała w związku z urzeczywistnieniem tych celów albo z tytułu obowiązku alimentacyjnego) podlegają egzekucji na zaspokojenie alimentów do trzech piątych części.
    • 2. Wierzytelności z rachunku bankowego podlegają egzekucji na zaspokojenie alimentów w pełnej wysokości.
    • 3.(uchylony)
    • 4. Dłużnik może żądać zawieszenia postępowania egzekucyjnego co do świadczeń alimentacyjnych wymagalnych w przyszłości, jeżeli uiści wszystkie świadczenia wymagalne i złoży na rachunek depozytowy Ministra Finansów sumę równą sumie świadczeń alimentacyjnych za sześć miesięcy, z równoczesnym umocowaniem komornika do podejmowania tej sumy. Komornik skorzysta z tego umocowania, gdy stwierdzi, że dłużnik popadł w zwłokę z uiszczeniem świadczeń wymagalnych, równocześnie z urzędu podejmując postępowanie.
    • 5. Zawieszenie postępowania egzekucyjnego w przypadku, o którym mowa w § 4, nie wyłącza możliwości podejmowania przez komornika czynności mających na celu wykonanie w przyszłości tytułu wykonawczego, w tym zajęcia majątku dłużnika. Sąd na wniosek dłużnika może, po wysłuchaniu stron, uchylić dokonane zajęcia. Na postanowienie sądu przysługuje zażalenie.

    Wszczęcie z urzędu egzekucji (art. 1085 KPC)

    W sprawach, w których zasądzono alimenty, egzekucja może być wszczęta z urzędu na żądanie sądu pierwszej instancji, który sprawę rozpoznawał. Żądanie takie kieruje się do właściwego organu egzekucyjnego.

    Dochodzenie przez komornika informacji o dłużniku (art. 1086 KPC)

    • 1. Komornik obowiązany jest z urzędu przeprowadzić dochodzenie w celu ustalenia zarobków i stanu majątkowego dłużnika oraz jego miejsca zamieszkania. Jeżeli środki te okażą się bezskuteczne, organy Policji przeprowadzą na wniosek komornika czynności w celu ustalenia miejsca zamieszkania i miejsca pracy dłużnika.
    • 2. Dochodzenie, o którym mowa w § 1, powinno być przeprowadzone okresowo w odstępach nie dłuższych niż 6 miesięcy.
    • 3.(uchylony)
    • 4. W razie powstania zaległości za okres dłuższy niż 6 miesięcy komornik z urzędu składa wniosek do Krajowego Rejestru Sądowego o wpis dłużnika do rejestru dłużników niewypłacalnych. Wniosek komornika nie podlega opłacie sądowej.
    • 5. Bezskuteczność egzekucji nie stanowi podstawy umorzenia postępowania. Przepisu art. 824 § 1 pkt 4 nie stosuje się.

    Egzekucja z wynagrodzenia od osób bliskich (art. 1087 KPC)

    Jeżeli dłużnik zatrudniony jest u osoby bliskiej, osoba ta w razie zajęcia wynagrodzenia za pracę w poszukiwaniu świadczeń alimentacyjnych nie może zasłaniać się zarzutem, że wypłaciła dłużnikowi wynagrodzenie z góry, ani zarzutami, że dłużnik pracuje bez wynagrodzenia lub za wynagrodzeniem niższym od przeciętnego, albo że przysługuje jej wierzytelność do dłużnika nadająca się do potrącenia z jego roszczenia o wynagrodzenie.

    Art. 1088 [Odesłanie] Do egzekucji świadczeń alimentacyjnych stosuje się również przepisy tytułu drugiego.

    Brak możliwości nałożenia obowiązku złożenia kaucji przez uprawnionego

    W wypadku zabezpieczenia roszczeń alimentacyjnych sąd nie może uzależnić wydania zabezpieczenia od złożenia przez uprawnionego kaucji na zabezpieczenie roszczeń obowiązanego powstałych w wyniku wykonania postanowienia o zabezpieczeniu. (art. 739 Kpc)

    Zabezpieczenie alimentów przy ustaleniu ojcostwa 

    Sąd może jeszcze przed urodzeniem się dziecka zabezpieczyć przyszłe roszczenia alimentacyjne związane z ustaleniem ojcostwa, o których mowa w art. 141 i art. 142 Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, przez zobowiązanie obowiązanego do wyłożenia odpowiedniej sumy na koszty utrzymania matki przez trzy miesiące w okresie porodu oraz na utrzymanie dziecka przez pierwsze trzy miesiące po urodzeniu. W sprawach tych termin do wytoczenia powództwa wynosi trzy miesiące od dnia urodzenia się dziecka. Postanowienie sąd wydaje po przeprowadzeniu rozprawy. Przepisy art. 733 i art. 7532 stosuje się odpowiednio. (art. 754 Kpc)

    Zmiana miejsca zamieszkania dłużnika alimentacyjnego w trakcie egzekucji

    Jeżeli w toku egzekucji świadczeń alimentacyjnych dłużnik zmienił miejsce zamieszkania, przeprowadzając się na obszar właściwości innego sądu apelacyjnego, a dalsze prowadzenie egzekucji wiązałoby się z nadmiernymi kosztami, komornik może przekazać sprawę do komornika właściwości ogólnej dłużnika. Jeżeli w rewirze, do którego sprawa zostaje przekazana, działa więcej niż jeden komornik, komornik doręczając odpis postanowienia jednocześnie wzywa wierzyciela, aby w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania wskazał komornika, któremu sprawa ma zostać przekazana. Jeżeli wierzyciel w powyższym terminie nie dokona wyboru komornika lub wskaże komornika, który nie jest właściwy, komornik przekazuje sprawę według własnego wyboru. Na wybór komornika z właściwego rewiru dłużnikowi skarga nie przysługuje. (art. 7633 § 2 Kpc)

    Zbieg egzekucji sądowej i administracyjnej 

    W przypadku zbiegu egzekucji sądowej i administracyjnej do tej samej rzeczy albo prawa majątkowego, gdy egzekucja sądowa dotyczy świadczeń alimentacyjnych – egzekucje do tej rzeczy albo prawa majątkowego prowadzi łącznie sądowy organ egzekucyjny. (art. 773 § 21 pkt 1) Kpc)

    Działanie z urzędu sądu przy wezwaniu nabywcy przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego

    Jeżeli wierzyciel nie może uzyskać dokumentu stwierdzającego zbycie przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego albo gdyby uzyskanie takiego dokumentu było nadmiernie utrudnione, sąd przed nadaniem klauzuli wykonalności wysłucha nabywcę stosownie do art. 760 § 2. Jeżeli nabywca zaprzecza istnieniu podstaw do nadania przeciwko niemu klauzuli wykonalności, sąd w sprawach o alimenty z urzędu, wzywa nabywcę do okazania dokumentów stwierdzających nabycie. Przepisy o wyjawieniu majątku stosuje się odpowiednio. W razie przyznania okoliczności nabycia przedsiębiorstwa lub gospodarstwa rolnego sąd nada klauzulę wykonalności bez okazywania dokumentu stwierdzającego nabycie. (art. 7891 Kpc)

    Wyciągi z orzeczeń, ugód i innych tytułów egzekucyjnych w sprawach alimentacyjnych prowadzonych w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej

    Art. 79512

    Jeżeli orzeczenie objęte zakresem zastosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 4/2009 z dnia 18 grudnia 2008 r. w sprawie jurysdykcji, prawa właściwego, uznawania i wykonywania orzeczeń oraz współpracy w zakresie zobowiązań alimentacyjnych (Dz.Urz. UE L 7 z 10.01.2009, str. 1, z późn. zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem nr 4/2009”, spełnia warunki określone w tym rozporządzeniu, sąd, który je wydał, wydaje na wniosek wyciąg z tego orzeczenia określony w rozporządzeniu na potrzeby uznania lub wykonania orzeczenia.

    Jeżeli ugoda objęta zakresem zastosowania rozporządzenia nr 4/2009 spełnia warunki określone w tym rozporządzeniu, sąd, przed którym zawarto ugodę albo który ją zatwierdził, wydaje na wniosek wyciąg z ugody określony w rozporządzeniu na potrzeby wykonania ugody w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej.

    Jeżeli inny tytuł egzekucyjny niż określony wyżej objęty zakresem zastosowania rozporządzenia nr 4/2009 spełnia warunki określone w tym rozporządzeniu, sąd rejonowy, w którego okręgu sporządzono tytuł, wydaje na wniosek wyciąg z tego tytułu określony w rozporządzeniu na potrzeby wykonania tytułu w innym państwie członkowskim Unii Europejskiej.

    Postanowienie w powyższym zakresie może wydać także referendarz sądowy.

    Na postanowienie o odmowie wydania wyciągu wnioskodawcy przysługuje zażalenie. Odpisu zażalenia nie doręcza się przeciwnikowi. (art. 79513 Kpc)

    Brak możliwości wszczęcia lub kontynuowania postępowania egzekucyjnego w zakresie alimentów po zniesieniu separacji

    Z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia o zniesieniu separacji nie jest dopuszczalne wszczęcie postępowania egzekucyjnego na podstawie tytułu egzekucyjnego wydanego w sprawach, o których mowa w art. 5675, oraz rozstrzygającego o zaspokojeniu potrzeb rodziny, o świadczeniach alimentacyjnych małżonka pozostającego w separacji względem drugiego małżonka lub względem wspólnego małoletniego dziecka małżonków co do świadczeń za okres po zniesieniu separacji. Wszczęte w tych sprawach postępowanie egzekucyjne umarza się z urzędu. (art. 824 § 3 Kpc)

    Wyłączenie spod egzekucji przy alimentach

    Art. 831 § 1 Kpc

    Nie podlegają egzekucji:

    1a) 50% kwot diet przysługujących z tytułu podróży służbowych – jeżeli egzekucja ma na celu zaspokojenie roszczeń z tytułu alimentów, w tym należności budżetu państwa z tytułu świadczeń wypłacanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów;

    2) sumy przyznane przez Skarb Państwa na specjalne cele (w szczególności stypendia, wsparcia), chyba że wierzytelność egzekwowana powstała w związku z urzeczywistnieniem tych celów albo z tytułu obowiązku alimentacyjnego;

    5) świadczenia z ubezpieczeń osobowych oraz odszkodowania z ubezpieczeń majątkowych, w granicach określonych w drodze rozporządzenia przez Ministrów Finansów28) i Sprawiedliwości; nie dotyczy to egzekucji mającej na celu zaspokojenie roszczeń z tytułu alimentów;

    Brak możliwości egzekucji ze świadczenia alimentacyjnego oraz świadczenia pieniężne wypłacane w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów

    Nie podlegają egzekucji świadczenia alimentacyjne, świadczenia pieniężne wypłacane w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów, świadczenia rodzinne, dodatki rodzinne, pielęgnacyjne, porodowe, dla sierot zupełnych, zasiłki dla opiekunów, świadczenia z pomocy społecznej, świadczenia integracyjne, świadczenie wychowawcze oraz jednorazowe świadczenie, o którym mowa w art. 10 ustawy z dnia 4 listopada 2016 r. o wsparciu kobiet w ciąży i rodzin „Za życiem” (Dz.U. z 2019 r. poz. 473 i 1818). (art. 833 § 6 Kpc)

    Z powyższego wynika, że komornik nie może m.in. prowadzić egzekucji z alimentów wpłacanych na dziecko lub alimentów wpłacanych na rzecz drugiego małżonka.

    Możliwość zajęcia rzeczy ruchomych osoby zamieszkującej wspólnie z dłużnikiem

    W przypadku egzekucji świadczeń alimentacyjnych komornik może zająć także ruchomości będące we władaniu osoby zamieszkującej wspólnie z dłużnikiem bez zgody tej osoby, chyba że przedstawi ona dowód, że ruchomości są jej własnością.  (art. 845 § 21 Kpc)

    Niezwłoczne przekazanie środków z zajętego rachunku na rachunek komornika

    W razie egzekucji bieżących alimentów bank niezwłocznie (a nie po upływie 7 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o zajęciu) przekazuje środki pieniężne z zajętego rachunku na rachunek bankowy komornika. (art. 8892 Kpc)

    Ochrona płatności alimentów przed zakazem wypłat z rachunku

    Art. 890 Kpc

    • 2. Wynikający z zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego zakaz wypłat z tego rachunku nie dotyczy bieżących wypłat na wynagrodzenie za pracę wraz z podatkami i innymi ciężarami ustawowymi oraz na zasądzone alimenty i renty o charakterze alimentacyjnym zasądzone tytułem odszkodowania – do wysokości przeciętnego wynagrodzenia z poprzedniego kwartału ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” na podstawie art. 20 pkt 2 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. z 2020 r. poz. 53, 252, 568 i 1222). Wypłata na wynagrodzenie za pracę następuje po złożeniu komornikowi odpisu listy płac lub innego wiarygodnego dowodu, a wypłata na alimenty i renty alimentacyjne – tytułu wykonawczego stwierdzającego obowiązek dłużnika do płacenia alimentów lub renty.
    • 21. Bank dokonuje wypłat, o których mowa w § 2, na podstawie zezwolenia komornika. Wypłaty na alimenty i renty alimentacyjne następują do rąk uprawnionego do tych świadczeń.

    Uprzywilejowanie zajęcia na poczet zasądzonych alimentów nawet w przypadku blokady rachunku

    Art. 8902

    • 1. Wykonanie zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego podlega wstrzymaniu w okresie blokady rachunku podmiotu kwalifikowanego w rozumieniu art. 119zg pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz.U. z 2019 r. poz. 900, z późn. zm.).
    • 2. Wstrzymanie wykonania zajęcia, o którym mowa w § 1, nie dotyczy zajęcia na poczet zasądzonych alimentów, renty o charakterze alimentacyjnym tytułem odszkodowania oraz wynagrodzenia ze stosunku pracy wraz z zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składkami na ubezpieczenie społeczne należnymi od dokonywanych wypłat na bieżące wynagrodzenia. Bank wykonuje to zajęcie do wysokości nieprzekraczającej kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę, o którym mowa w przepisach ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę (Dz.U. z 2018 r. poz. 2177 oraz z 2019 r. poz. 1564).
    • 3. W przypadku, o którym mowa w § 1, bank informuje komornika o przyczynie wstrzymania wykonania zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego w przypadku blokady rachunku, o której mowa w art. 119zw § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa.

    Wyjawienie majątku w trakcie egzekucji

    Jeżeli zajęty w egzekucji majątek dłużnika nie rokuje zaspokojenia egzekwowanych należności lub jeżeli wierzyciel wykaże, że na skutek prowadzonej egzekucji nie uzyskał w pełni zaspokojenia swej należności, może on żądać zobowiązania dłużnika do złożenia wykazu majątku z wymienieniem rzeczy i miejsca, gdzie się znajdują, przypadających mu wierzytelności i innych praw majątkowych lub informacji o odpłatnych i nieodpłatnych czynnościach prawnych, których przedmiotem jest rzecz lub prawo o wartości przekraczającej w dniu dokonania tych czynności wysokość minimalnego wynagrodzenia za pracę ustalonego na podstawie przepisów ustawy z dnia 10 października 2002 r. o minimalnym wynagrodzeniu za pracę, dokonanych na rzecz osób trzecich, w pięcioletnim okresie poprzedzającym wszczęcie egzekucji, w wyniku których stał się niewypłacalny albo stał się niewypłacalny w wyższym stopniu niż był przed dokonaniem czynności, oraz do złożenia przyrzeczenia według roty: ,,Świadomy znaczenia mych słów i odpowiedzialności przed prawem zapewniam, że złożony przeze mnie wykaz majątku jest prawdziwy i zupełny.”.

    Dłużnik składa wykaz, o którym mowa wyżej, pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia, o czym sąd poucza go przed odebraniem wykazu.

    Wierzyciel może żądać wyjawienia majątku także przed wszczęciem egzekucji, jeżeli:

    • uprawdopodobni, że nie uzyska zaspokojenia w pełni swojej należności ze znanego mu majątku albo z przypadających dłużnikowi bieżących świadczeń periodycznych za okres sześciu miesięcy;
    • po uzyskaniu tytułu wykonawczego wezwał dłużnika do zapłaty stwierdzonej nim należności listem poleconym za potwierdzeniem odbioru, a dłużnik nie spełnił świadczenia w terminie 14 dni od dnia doręczenia wezwania do zapłaty.

    Komornik poucza wierzyciela występującego w sprawie bez adwokata, radcy prawnego, rzecznika patentowego lub radcy Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej o prawie i sposobie złożenia wniosku o wyjawienie majątku dłużnika. Równocześnie z pouczeniem wierzyciela komornik poucza dłużnika występującego w sprawie bez adwokata, radcy prawnego, rzecznika patentowego lub radcy Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej o skutkach wyjawienia majątku, w szczególności o treści art. 55 pkt 3 ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym. (art. 913 Kpc)

    Wniosek o nakazanie dłużnikowi wyjawienia majątku składa się w sądzie właściwości ogólnej dłużnika. Do wniosku należy dołączyć odpis protokołu zajęcia lub inne dokumenty uzasadniające obowiązek wyjawienia majątku, a jeżeli wniosek złożono przed wszczęciem egzekucji, także tytuł wykonawczy. (art. 914 Kpc)

    Jeżeli dłużnik bez usprawiedliwionej przyczyny nie stawi się do sądu w celu złożenia wykazu lub przyrzeczenia albo stawiwszy się wykazu nie złoży lub odmówi odpowiedzi na zadane mu pytanie albo odmówi złożenia przyrzeczenia, sąd może skazać go na grzywnę lub nakazać przymusowe doprowadzenie oraz może zastosować areszt nieprzekraczający miesiąca, z uwzględnieniem art. 276 § 2. O skutkach tych dłużnik powinien być pouczony w wezwaniu na posiedzenie. W razie wykonania czynności przez dłużnika lub umorzenia postępowania grzywny niezapłacone do tego czasu ulegają umorzeniu. (art. 916 § 1 Kpc)

    W razie egzekucji alimentów sąd prowadzi postępowanie o wyjawienie majątku także na wniosek komornika. (art. 920 Kpc)

    Uprzywilejowana kolejność pokrywania należności alimentacyjnych w przypadku dochodów z nieruchomości będącej w zarządzie przymusowym/egzekucyjnym

    Art. 940 Kpc

    Z dochodów z nieruchomości zarządca pokrywa w następującej kolejności:

    • koszty egzekucji wraz ze swoim wynagrodzeniem oraz zwrot własnych wydatków
    • bieżące należności pracowników zatrudnionych w nieruchomości lub w przedsiębiorstwach znajdujących się na niej i należących do dłużnika
    • bieżąco przypadające w toku zarządu alimenty przyznane wykonalnym wyrokiem sądowym od dłużnika. Uprawnienie to nie przysługuje członkom rodziny dłużnika pozostającym z nim we wspólnym gospodarstwie domowym w chwili wszczęcia egzekucji

    Uprzywilejowane kolejność zaspokojenia wierzycieli alimentacyjnych w egzekucji

    Z kwoty uzyskanej z egzekucji zaspokaja się w następującej kolejności:

    • koszty egzekucyjne z wyjątkiem kosztów zastępstwa prawnego przyznanych przez komornika w postępowaniu egzekucyjnym
    • należności alimentacyjne

    (art. 1025 § 1 Kpc)

     Inne przepisy KPC dotyczące alimentów

    Przepisy z zakresu międzynarodowego postępowania cywilnego

    Jurysdykcja krajowa w procesie

    Art. 11033 [Sprawy o alimenty]

    • 1. Sprawy o alimenty oraz sprawy o roszczenia związane z ustaleniem pochodzenia dziecka należą do jurysdykcji krajowej także wtedy, gdy powodem jest uprawniony, który ma miejsce zamieszkania lub miejsce zwykłego pobytu w Rzeczypospolitej Polskiej.
    • 2. Sprawa o alimenty rozpoznawana łącznie ze sprawą małżeńską należy do jurysdykcji krajowej także wtedy, gdy do jurysdykcji krajowej należy sprawa małżeńska.
    • 3. Sprawa o roszczenia związane z ustaleniem pochodzenia dziecka rozpoznawana łącznie ze sprawą o ustalenie pochodzenia dziecka należy do jurysdykcji krajowej także wtedy, gdy do jurysdykcji krajowej należy sprawa o ustalenie pochodzenia dziecka.

    Wniosek o uchylenie wyroku wydanego w sprawie alimentacyjnej

    Art. 11442 [Uchylenie wyroku; wniosek]

    • 1. W razie stwierdzenia, że istnieje określona w przepisach rozporządzenia nr 4/2009 podstawa do uchylenia wyroku wydanego w sprawie alimentacyjnej, na wniosek pozwanego sąd, który go wydał, uchyla wyrok.
    • 2. Wniosek powinien czynić zadość warunkom pisma procesowego i wskazywać okoliczności uzasadniające uchylenie wyroku.
    • 3. Sąd może rozpoznać wniosek na posiedzeniu niejawnym. Przed uchyleniem wyroku sąd wysłucha powoda na posiedzeniu lub zażąda od niego oświadczenia na piśmie.
    • 4. Na postanowienie sądu w przedmiocie uchylenia wyroku przysługuje zażalenie.

    Dokumentami zagranicznymi stanowiącymi  tytuł wykonawczy w sprawie alimentacyjnej w Rzeczypospolitej Polskiej są: 

    Orzeczenia w sprawach alimentacyjnych wydane w państwach członkowskich Unii Europejskiej będących stronami Protokołu haskiego z dnia 23 listopada 2007 r. o prawie właściwym dla zobowiązań alimentacyjnych (Dz.Urz. UE L 331 z 16.12.2009, str. 17) oraz pochodzące z tych państw ugody i dokumenty urzędowe w sprawach alimentacyjnych, objęte zakresem zastosowania rozporządzenia nr 4/2009 (art. 115314 pkt 5) KPC).

    Wyłączenie spraw o alimenty spod jurysdykcji sądów polubownych  (art. 1157 KPC)

    Jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej, strony mogą poddać pod rozstrzygnięcie sądu polubownego:

    1) spory o prawa majątkowe, z wyjątkiem spraw o alimenty;

    Opracował na podstawie Kodeksu Postępowania Cywilnego – Marcin Budziak, radca prawny.

     

     

     

    5 1 głosuj
    Article Rating
    5 1 głosuj
    Article Rating
    Powiadom o nowych komentarzach
    Info o
    guest
    8 komentarzy
    Most Voted
    Newest Oldest
    Inline Feedbacks
    View all comments
    Mirosław Gis
    Gość
    Mirosław Gis
    2 miesięcy temu

    Prawniczy tekst. 90 % nie rozumiem. Ale chyba facet się zna. Cytuje przepisy chgyba. Byłem na poradzie i wyjaśnił normalnie i poprosił o opinię więc napisałem. Polecam współpracę osobistą.

    Wiesiek
    Gość
    Wiesiek
    2 miesięcy temu

    Nie jest zły ten artykuł ale dla nieprawnika trudny. Raczej dla prawników

    Jarosław Kulikowski
    Gość
    Jarosław Kulikowski
    2 miesięcy temu

    Tytułowi egzekucyjnemu, zasądzającemu alimenty, sąd nadaje klauzulę wykonalności z urzędu. Tytuł wykonawczy doręcza się wówczas wierzycielowi z urzędu. (art. 1082 Kpc)
    Tytułem egzekucyjnym w przypadku świadczenia alimentacyjnego jest najczęściej prawomocny wyrok sądu zasądzający alimenty jak również ugoda zawarta przed sądem, obejmująca swoją treścią świadczenie alimentacyjne w sposób nadający się do egzekucji.

    Powyższe powinien znać każdy sędzia w wydziale rodzinnym, a nie zna.. Szkoda, bo to kompromitacja sędziów rodzinnych

    Izabella
    Gość
    Izabella
    2 miesięcy temu

    No właśnie: Tytułowi egzekucyjnemu, zasądzającemu alimenty, sąd nadaje klauzulę wykonalności z urzędu.

    Magda Grzesiak
    Gość
    Magda Grzesiak
    2 miesięcy temu

    Są tu najważniejsze kwestie o alimentach, które każdy prawnik powinien znać na wyrywki a nie zawsze znają nawet sędziowie. Polecam lekturę

    Witek Samciuk
    Gość
    Witek Samciuk
    2 miesięcy temu

    Czytelnie i ok

    Piotr
    Gość
    Piotr
    2 miesięcy temu

    Widać mecenas Budziak publikuje nie tylko dla reklamy ale i dla siebie i innych prawników

    Karolina Koźbiał
    Gość
    Karolina Koźbiał
    2 miesięcy temu

    Dla każdego prawnika od spraw rodzinnych a zwłaszcza alimentów lektura obowiązkowa

    zadzwoń
    8
    0
    Napisz co myślisz o tym artykule, bardzo nam na tym zależy!x
    ()
    x